بام کشور – رئیس سازمان امور عشایر ایران گفت: جامعه عشایری یکی از ظرفیت‌های راهبردی کشور در تأمین امنیت غذایی و تحقق اقتصاد مقاومتی است و با برنامه‌ریزی برای افزایش بهره‌وری دام، می‌توان سهم عشایر در تولید گوشت قرمز را افزایش داد. به گزارش آژانس خبری بام کشور به نقل از روابط عمومی اداره کل امور […]
بام کشور – رئیس سازمان امور عشایر ایران گفت: جامعه عشایری یکی از ظرفیت‌های راهبردی کشور در تأمین امنیت غذایی و تحقق اقتصاد مقاومتی است و با برنامه‌ریزی برای افزایش بهره‌وری دام، می‌توان سهم عشایر در تولید گوشت قرمز را افزایش داد.
به گزارش آژانس خبری بام کشور به نقل از روابط عمومی اداره کل امور عشایر استان آذربایجان شرقی ،جهانبخش میرزاوند در شورای عشایری آذربایجان شرقی با تأکید بر ضرورت هم‌افزایی دستگاه‌های اجرایی برای حل مشکلات عشایر افزود: اگر میان دستگاه‌ها همراهی، هم‌افزایی، تعاون و همکاری وجود نداشته باشد، کارها به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
وی با اشاره به شرایط حساس کشور و ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت‌های مردمی اظهار کرد: جامعه عشایری همواره در مقاطع حساس در کنار کشور بوده و هر جا نیاز به همکاری و همراهی وجود داشته، با تمام توان در میدان حضور یافته است.
وی همدلی و هم‌افزایی را از مهم‌ترین نیازهای امروز دستگاه‌های اجرایی دانست و ادامه داد: اگر بخواهیم تنها در چارچوب بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌ها حرکت کنیم، بسیاری از مسائل حل نخواهد شد و باید با خلاقیت، ابتکار و همکاری بین‌بخشی برای رفع مشکلات جامعه عشایری اقدام کنیم.
رئیس سازمان امور عشایر ایران با بیان اینکه همه افراد دارای شناسنامه ایرانی باید در برنامه‌ریزی‌های کشور دیده شوند، گفت: برنامه‌ها، مقررات و آیین‌نامه‌ها باید به گونه‌ای تدوین و اجرا شوند که جامعه عشایری نیز متناسب با شرایط و ویژگی‌های خاص خود از خدمات و امکانات برخوردار شود.
وی جامعه عشایری را از مصادیق اقتصاد مقاومتی و پدافند غیرعامل دانست و افزود: پراکندگی حدود ۳۰۰ هزار گله عشایری در نزدیک به ۵۰ میلیون هکتار از عرصه‌های کشور، ظرفیت بزرگی برای امنیت غذایی و تاب‌آوری کشور ایجاد کرده است.
میرزاوند با اشاره به نقش عشایر در شرایط بحرانی اظهار کرد: تجربه جنگ اخیر بار دیگر نشان داد که تولید پراکنده عشایری یک فرصت راهبردی برای کشور است؛ چرا که برخلاف واحدهای متمرکز تولیدی، این ظرفیت در پهنه وسیعی از کشور پراکنده شده و آسیب‌پذیری کمتری دارد.
وی ادامه داد: در جریان جنگ، ستادی در سازمان امور عشایر تشکیل شد و تمامی مدیران کل موظف شدند ظرفیت‌های موجود را برای خدمت‌رسانی به جامعه عشایری و کمک به مدیریت بحران به کار گیرند؛ در این راستا حدود ۶۰۰ دستگاه تانکر آبرسانی نیز در اختیار ستادهای استانی و شوراهای تأمین قرار گرفت.
آذربایجان شرقی پایلوت افزایش بهره‌وری دام عشایری
رئیس سازمان امور عشایر ایران با بیان اینکه عشایر حدود ۲۵ درصد گوشت قرمز کشور را تولید می‌کنند، گفت: این ظرفیت وجود دارد که با اجرای برنامه‌های علمی و افزایش بهره‌وری، سهم جامعه عشایری از تولید گوشت قرمز افزایش یابد. وی افزود: آذربایجان شرقی می‌تواند به صورت پایلوت در اجرای برنامه‌هایی برای افزایش سهم تولید گوشت قرمز عشایر به ۳۵ تا ۴۰ درصد مورد توجه قرار گیرد.
میرزاوند، همزمان‌سازی فحلی دام، مدیریت زایش، کاهش تلفات و افزایش باروری دام را از جمله راهکارهای افزایش بهره‌وری عنوان کرد و گفت: بخشی از دام‌های مولد بارور نمی‌شوند که با اجرای برنامه‌های علمی و فنی می‌توان این مشکل را کاهش داد و بدون افزایش تعداد دام، میزان تولید را بالا برد.
وی با اشاره به اجرای موفق برخی از این اقدامات در دامداری‌های عشایری سایر استان‌ها افزود: اجرای چنین طرح‌هایی در آذربایجان شرقی نیز امکان‌پذیر است و می‌تواند به کاهش خسارت‌ها و افزایش عملکرد منجر شود.
میرزاوند همچنین از تعریف زنجیره ارزش دام عشایری از تأمین علوفه تا بسته‌بندی و عرضه گوشت خبر داد و گفت: در دولت چهاردهم سومین کارخانه نهاده دامی مرتبط با این زنجیره افتتاح شده است و برنامه داریم تعداد این واحدها را به ۱۰ کارخانه افزایش دهیم.
وی بر ضرورت تسهیل ایجاد میدان‌های عرضه دام تأکید کرد و افزود: دستگاه‌های اجرایی باید زمینه عرضه مستقیم دام و محصولات عشایری را فراهم کنند تا ضمن کاهش واسطه‌گری، سهم بیشتری از ارزش افزوده تولید نصیب خود تولیدکنندگان شود.
صنایع دستی و گردشگری؛ ظرفیت درآمدزایی برای عشایر
رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به ظرفیت صنایع دستی در ایجاد اشتغال گفت: رشته‌هایی مانند ورنی‌بافی با سرمایه‌گذاری نسبتاً محدود می‌تواند زمینه اشتغال و درآمد پایدار خانوارهای عشایری را فراهم کند. میرزاوند افزود: نخستین فروشگاه عرضه مستقیم صنایع دستی عشایر در تهران راه‌اندازی شده است تا تولیدکنندگان بتوانند محصولات خود را مستقیم به بازار عرضه کنند و بخش قابل توجهی از واسطه‌ها حذف شوند.
وی با اشاره به ابلاغ سند صنایع دستی در دولت چهاردهم گفت: دستگاه‌های اجرایی باید از امکانات و ظرفیت‌های موجود برای حمایت از تولیدکنندگان صنایع دستی و توسعه عرضه مستقیم محصولات استفاده کنند.
وی همچنین آذربایجان شرقی را دارای ظرفیت‌های قابل توجه در حوزه صنایع دستی و گردشگری عشایری دانست و اظهار کرد: توسعه گردشگری عشایری باید با حفظ اصالت، فرهنگ و سبک زندگی جامعه عشایری انجام شود و نباید فعالیت‌های گردشگری موجب خدشه‌دار شدن این اصالت شود.
میرزاوند خواستار افزایش همکاری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اداره کل امور عشایر آذربایجان شرقی شد و گفت: فرزندان عشایر باید در توسعه گردشگری عشایری نقش اصلی داشته باشند تا ضمن حفظ فرهنگ و اصالت این جامعه، منافع اقتصادی حاصل از گردشگری نیز نصیب خانوارهای عشایری شود.
اختصاص یک هزار میلیارد تومان برای رفع تنش آبی عشایر
رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به اقدامات انجام شده برای تأمین آب شرب پایدار عشایر گفت: سال گذشته ۱۵۰ دستگاه تانکر آبرسانی خریداری شد و امسال نیز یک هزار میلیارد تومان اعتبار برای رفع تنش آبی جامعه عشایری اختصاص یافته است.
وی افزود: تأمین نقدینگی این اعتبار از سوی سازمان برنامه و بودجه ابلاغ شده و باید از این ظرفیت برای توسعه زیرساخت‌های تأمین پایدار آب در مناطق عشایری استفاده شود.
میرزاوند با تأکید بر ضرورت شناسایی منابع آبی مناطق عشایری ادامه داد: تمام منابع آب باید از نظر میزان آبدهی و پایداری شناسایی و بررسی شوند تا به جای اتکای صرف به آبرسانی سیار، تأمین پایدار آب شرب عشایر در دستور کار قرار گیرد.
وی با بیان اینکه میزان مصرف آب جامعه عشایری در مقایسه با مصارف شهری بسیار اندک است، گفت: این موضوع باید در برنامه‌ریزی و تخصیص منابع آبی مورد توجه قرار گیرد و نباید جامعه عشایری به دلیل پراکندگی جمعیت از حق دسترسی به آب شرب پایدار محروم بماند.
نقش عشایر در حفاظت از مراتع
میرزاوند با اشاره به نقش جامعه عشایری در مدیریت مراتع گفت: خروج دام و عشایر از مراتع می‌تواند موجب انباشت علوفه خشک و افزایش خطر آتش‌سوزی شود و بازگشت برخی مراتع آسیب‌دیده به شرایط اولیه نیز ممکن است سال‌های طولانی زمان ببرد.
وی افزود: حضور مدیریت‌شده عشایر در مراتع علاوه بر کمک به حفظ منابع طبیعی، در کاهش فرسایش خاک و رسوب‌گذاری در سدها نیز مؤثر است و این کارکرد باید در تصمیم‌گیری‌ها مورد توجه قرار گیرد.
رئیس سازمان امور عشایر ایران همچنین بر برداشت پایدار گیاهان دارویی با مشارکت جوامع بومی تأکید کرد و گفت: بهره‌برداری از این ظرفیت باید به گونه‌ای انجام شود که هم برای جامعه محلی درآمد ایجاد کند و هم به منابع طبیعی آسیب نرساند.
آذربایجان شرقی پایلوت مکان‌محور کردن سکونتگاه‌های عشایری
میرزاوند با تأکید بر اینکه ساماندهی سکونتگاه‌های عشایری نباید به روستانشین کردن عشایر منجر شود، گفت: دامداری بخش جدایی‌ناپذیر اقتصاد خانوار عشایری است و در طراحی و ساماندهی سکونتگاه‌ها باید امکان نگهداری دام و ادامه فعالیت‌های تولیدی آنان مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: سکونتگاه عشایری باید متناسب با سبک زندگی و فعالیت اقتصادی این جامعه طراحی شود و فضای لازم برای نگهداری دام و فعالیت‌های تولیدی خانوار در نظر گرفته شود. وی ادامه داد: نبود اطلاعات مکانی دقیق موجب می‌شود برخی جمعیت‌های عشایری در برنامه‌ریزی توسعه زیرساخت‌ها دیده نشوند؛ به طوری که ممکن است یک روستای ۲۰ خانواری از زیرساخت‌های ارتباطی برخوردار شود، اما یک جامعه عشایری با صدها خانوار به دلیل پراکندگی جغرافیایی از این خدمات بی‌بهره بماند.
میرزاوند همچنین از برنامه‌ریزی برای تمام‌شماری جامعه عشایری خبر داد و گفت: با همکاری فرمانداران و دستگاه‌های مسئول باید اطلاعات جمعیتی، محل استقرار، مسیرهای کوچ، منابع آب و سایر مشخصات جامعه عشایری به‌روزرسانی شود تا برنامه‌ریزی‌ها بر پایه اطلاعات دقیق و مطالعات میدانی انجام گیرد.
وی در پایان با تأکید بر نقش جامعه عشایری در امنیت غذایی کشور گفت: حمایت از عشایر تنها حمایت از یک شیوه زندگی نیست، بلکه حمایت از تولید داخلی، امنیت غذایی، حفاظت از منابع طبیعی و افزایش تاب‌آوری کشور است.
- نویسنده : بام کشور
Wednesday, 28 October , 2026